Terugblik op wat er werkelijk gebeurde

Leren van één afgeronde periode of opdracht in vier vragen, zonder dat het over schuld gaat. Bekend uit de luchtvaart en de hulpverlening.

Waarvoor je dit gebruikt

Na een project, een drukke periode of een incident wil een team leren zonder dat iemand zich hoeft te verdedigen. Deze vier vragen scheiden het plan van de werkelijkheid, en de oorzaak van de persoon.

Wat je nodig hebt

Flip-over
De feitelijke gegevens: planning, uitkomst, eventueel een tijdlijn
Een afgebakende periode of opdracht

Stap voor stap

Wat was de bedoeling? Haal op wat het plan was. Vaak blijkt hier al dat mensen daar verschillend over dachten, en dat verklaart de rest van het gesprek.
Wat is er werkelijk gebeurd? Feitelijk en chronologisch. Nog geen verklaringen, nog geen waarom.
Hoe komt het dat het zo liep? Zoek oorzaken in het werk en in de samenwerking, niet in personen. Grijp in zodra iemand wordt aangewezen en herformuleer naar het proces.
Wat nemen we mee? Maximaal drie lessen, elk geformuleerd als iets wat we voortaan doen. Een les zonder gedrag erachter is een goed voornemen.

Let op

Zonder duidelijke afbakening wordt dit een gesprek over alles, en dat levert geen les op. Kies één project, één maand of één gebeurtenis. Bepaal ook vooraf wat er met de uitkomst gebeurt: als de lessen nergens terechtkomen, is de tweede terugblik een stuk stiller.